ISSN:2147-7841 English

Hızlı Erişim


Bu Dergi DOI ve Crosscheck üyesidir


Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Çalışma Hayatının Uzmanlaşma Süreci ve Sovyetler Birliği’nin Etkisi
(The Process of Specialisation in Work Life and the Russian Affect from Ottoman Times to Turkish Republic )

Yazar : Önder Deniz    
Türü :
Baskı Yılı : 2019
Sayı : 9-2
Sayfa : 504-521


Özet
Osmanlı Devleti’nde sanayileşme ile teknik eğitim çalışmaları, neredeyse aynı dönemde başlamıştır. Üretimin ana unsurunu oluşturan işgücü, sanayi devriminin ardından büyük bir değişim geçirmiştir. Fabrikaya dayalı üretim insan emeğini, sadece fiziksel kuvvet olmaktan çıkarıp belli tecrübelerin ve eğitimlerin sonucunda oluşan vasıflı işgücüne dönüştürmüştür. Bu dönüşümü çok iyi etüt eden Osmanlı iktisadi yapısına yön verenler, teknik eğitim konusunda birçok girişime imza atmışlardır. Teknik eğitim veren okullar açılmış, yurt dışına eğitim için öğrenci gönderilmiştir. Girişimler olumlu olmasına karşın, fabrikaya dayalı işletmelerin azlığından dolayı Anadolu topraklarında yeteri düzeyde vasıflı işgücü oluşamamıştır. Teknik eğitime yönelik çalışmalar, Türkiye Cumhuriyet’inin kuruşundan sonrada devam etmiş, fakat yine aynı nedenlerden dolayı başarıya ulaşamamıştır. Devletin iktisadi hayata fabrika kurarak aktif işveren olduğu 30’lu yıllar ve sonrası teknik eğitim çalışmaları, çalışmaları çok farklı bir boyut kazanmıştır. Avrupa’da mensucat üretimi ile başlayan sanayileşme süreci, neredeyse 200 yıl sonra Türk topraklarında devlet eliyle yeniden başlatılmıştır. Sovyet Rusya ile iktisadi alandaki ilişkiler, Türkiye’nin sanayileşme sürecinin önünü açmıştır. Sovyet-Türk ortaklığı sonucunda farklı bölgelere açılan fabrikalar, sanayi şehirlerinin doğmasına, dış ticaret açığının ortadan kalmasına ve iktisadi büyümeye neden olmuştur. Açılan her fabrika ayrıca üretimin dışında teknik okul özelliği taşımıştır. Fabrikaları işleten idareciler, vasıflı işgücü alıp kolaya kaçmak yerine zoru seçmiş, vasıfsız işgücünü eğiterek, üretime dâhil etmişlerdir. İş ortamında eğitilen her işçi, daha sonraki yıllarda Türkiye’nin sanayi alt yapısını oluşturmuştur. Yüzyıllık vasıflı işgücü yetiştirme çabaları böylece gerçek anlamda başarıya ulaşmıştır.

Anahtar Kelimeler
Osmanlı Devleti’nde Teknik Eğitim, Osmanlı İktisadi Yapısı, Devletçilik Politikası, Türkiye- Sovyet Rusya İlişkileri, Türkiye’nin İktisadi Yapısı

Abstract
In Ottoman Empire, the industrialization and the technical training studies almost started in the same period. The work power which forms the main part of production changed a lot after the industrial revolution. The production based on factorization not only took out human power from only being physical power but also transformed it into the qualified labour which was the result of definite experiences and trainings. The executives who studied this transformation in detail signed the many entrepreneurships on technical training. The technical schools were opened and some students were sent abroad for training. Though these attempts were positive, the lack of businesses based on factorization led less qualified labour. The studies related to the technical training went on after the foundation of Turkish Republic but for the same reasons they couldn’t achieve the success. By opening factories in the financial life, the state was an active employer in 1930s and after then technical training studies transformed into a different dimension. The industrialization process in Europe which started with textile production was inaugurated by the state in Turkey almost 200 years later. The financial relationships with Soviet Russia opened the gate way of industrialisation in Turkey. The opening factories in different regions as a result of Soviet-Turkish partnership led the born of industrialised cities, extinction of foreign trade deficit and financial growing. Every opening factory had also a technical school feature. The executives of factories did not choose the skilled labourers which was the easiest way but they chose the hardest way instead in which they trained the untrained labourers and incorporated them in production. Every trained labourer in workplace, later turned into the industrial infrastructure of Turkish industry. Therefore, the struggles of raising skilled labourers for a century succeeded in the real meaning.

Keywords
Technical Training in Ottoman Empire, Financial Structure of Ottoman Empire, State Politics, Turkey-

Gelişmiş Arama


Duyurular

    Eylül 2019 Sayısı

    Dergimizin Eylül 2019 Sayısı (Cilt: 9, Sayı:2) yayınlanmıştır. Tüm hakem ve yazarlarımıza katkıları için teşekkür ederiz.



Adres :Karabuk University Journal of Institute of Social Sciences
Telefon :370-433 88 34 Faks :370-433 88 37
Eposta :nturker@karabuk.edu.tr

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri